1.658 views 1.658 views
Nis 192016
 
1.659 views

Türkçe Hecelemede 6 Temel Kural

Türkçe, Fince ve Macarca gibi “Bitişimli Diller”dendir. Bu dillerde kelime kökleri sabit kalırken, sözcüklerin anlam değişikliği, yapılan eklerle sağlanır.

Türkçe heceler “sesli harflere” odaklanır. Her hecede mutlaka tek bir sesli harf bulunur. Bu sesli harf ya tek başına ya da ön veya arkasına gelen çeşitli sessiz harflerle birlikte “tek solukta” seslendirilen heceleri oluşturur. Kelimeler, bir veya daha fazla hece içerir.

Aşağıda özetleyeceğim heceleme algoritması Hürsel Kendir tarafından 1982 yılında verdiği tezde sunulmuştur. Buna göre öztürkçe veya yabancı kökenli kelimelerde kullanılan heceleri aşağıdaki 6 kuralla tanımlamak mümkündür:

a- Peşpeşe gelen iki sesli harf ayrı hecelere aittir
b- İki sesli harfin arasında bulunan tek sessiz harf ikinci sesli harfin oluşturduğu heceye bağlanır
c- İki sesli harfin arasında peşpeşe iki sessiz harf varsa, heceler sessiz harflerin ortasından ayrışır
d- İki sesli harfin ortasında ardışık üç sessiz harf varsa genellikle ilk iki sessiz ilk heceye, diğeri ikinci heceye katılır. Ancak üçüncü sessiz harf “R” ise, ilk sessiz birinci heceye, diğerleri ikinci heceye dahil olur.
e- İki sesli harfin arasında ardışık dört sessiz harf varsa genellikle heceler sessiz harflerin ortasından bölünür. Ancak üçüncü sessiz harf “R” ise, ilk üç sessiz harf ilk heceye, diğeri ikinci heceye katılır.
f- İki sesli harf arasında ardışık 5 sessiz harf bulunuyorsa, ilk üç sessiz harf ilk heceye, sonraki iki sessiz harf ise ikinci heceye katılır.

Aşağıdaki Python kodları yukarıda tanımladığımız algoritmayı kullanmaktadır.

Bu algoritmanın “samsunspor” ve “bursaspor” gibi birleşik sözcükleri “sam-suns-por”, “bur-sas-por” şeklinde ve “doğru” şekilde hecelediğine dikkat edelim. “sam-sun-spor” veya “bur-sa-spor” hecelemeleri Türkçe heceleme kurallarına uymaz.

Yukarıda verdiğim kodlar Python3.5 uyumludur.

Ahmet Aksoy

  Bir yanıt - “Türkçe Hecelemede 6 Temel Kural”

  1. […] Türkçe Hecelemede 6 Temel Kural başlıklı yazımda Türkçe hecelemede kullanılan 6 temel kuralı aktarmıştım. Bu kuralların bir kısmı, yabancı kökenli sözcükleri de kapsıyordu. […]

 Bir yanıt bırakın

Bu HTML tagleri ve özellikleri kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code class="" title="" data-url=""> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong> <pre class="" title="" data-url=""> <span class="" title="" data-url="">

(gerekli)

(gerekli)

Önceki yazıyı okuyun:
Lazarus ve Python Entegrasyonu

Lazarus ve Python Entegrasyonu Lazarus ve Python entegrasyonu için çok basit bir örnek yapalım. Python, vereceğimiz tam sayıların faktöryellerini döndürsün....

Kapat